Y học cổ truyền hiện đang là một loại hình khám, chữa bệnh khá phổ biến vì sự hiệu quả cũng như mang lại cảm giác thư giãn, gần gũi thiên nhiên cho người bệnh. Bác sĩ của phòng khám y học cổ truyền cần có một số bằng cấp, chứng chỉ nhất định theo quy định của pháp luật. Trong đó, Chứng chỉ hành nghề bác sĩ y học cổ truyền có vai trò quan trọng.
Chứng chỉ hành nghề bác sĩ y học cổ truyền là gì và được cấp như thế nào? Thủ tục cấp Chứng chỉ trên được thực hiện theo quy trình nào? Quý Khách hàng hãy cùng NPLaw tìm hiểu qua nội dung bài viết dưới đây.
A. Cơ sở pháp lý
1. Bộ luật Hình sự số 100/2015/QH13 được Quốc hội thông qua ngày 27 tháng 11 năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017;
2. Luật Khám bệnh, chữa bệnh số 40/2009/QH12 được Quốc hội thông qua ngày 23 tháng 11 năm 2009, sửa đổi, bổ sung năm 2017;
3. Nghị định 109/2016/NĐ-CP được Chính phủ ban hành ngày 01 tháng 7 năm 2016 Quy định cấp chứng chỉ hành nghề đối với người hành nghề và cấp giấy phép hoạt động đối với cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, sửa đổi, bổ sung năm 2018;
4. Nghị định 117/2020/NĐ-CP được Chính phủ ban hành ngày 28 tháng 9 năm 2020 Quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế, sửa đổi, bổ sung năm 2021.
B. Nội dung tư vấn
I. Chứng chỉ hành nghề bác sĩ y học cổ truyền là gì?
Chứng chỉ hành nghề y nói chung là văn bằng của cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp cho cá nhân có đủ điều kiện và cho phép họ thực hiện các công việc thuộc lĩnh vực y tế.
Chứng chỉ hành nghề bác sĩ y học cổ truyền cũng tương tự. Nghĩa là đây là văn bằng được cơ quan có thẩm quyền cấp cho bác sĩ có đủ điều kiện để hành nghề về y học cổ truyền. Đây là một loại chứng chỉ có vai trò quan trọng đối với người hành nghề y nói chung và bác sĩ y học cổ truyền nói riêng.
II. Điều kiện cấp Chứng chỉ hành nghề bác sĩ y học cổ truyền
Chứng chỉ hành nghề bác sĩ y học cổ truyền được cấp cho những người có đủ các điều kiện sau:
1. Có một trong các văn bằng, giấy chứng nhận sau đây phù hợp với hình thức hành nghề khám bệnh, chữa bệnh:
- Văn bằng chuyên môn liên quan đến y tế được cấp hoặc công nhận tại Việt Nam;
- Giấy chứng nhận là lương y;
- Giấy chứng nhận là người có bài thuốc gia truyền hoặc có phương pháp chữa bệnh gia truyền.
2. Có văn bản xác nhận quá trình thực hành, trừ trường hợp là lương y, người có bài thuốc gia truyền hoặc có phương pháp chữa bệnh gia truyền;
3. Có giấy chứng nhận đủ sức khỏe để hành nghề khám bệnh, chữa bệnh;
4. Không thuộc trường hợp đang trong thời gian bị cấm hành nghề, cấm làm công việc liên quan đến chuyên môn y, dược theo bản án, quyết định của Tòa án; đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự; đang trong thời gian chấp hành bản án hình sự, quyết định hình sự của tòa án hoặc quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở giáo dục, cơ sở chữa bệnh; đang trong thời gian bị kỷ luật từ hình thức cảnh cáo trở lên có liên quan đến chuyên môn khám bệnh, chữa bệnh; mất hoặc hạn chế năng lực hành vi dân sự.
III. Trình tự, thủ tục đề nghị cấp Chứng chỉ hành nghề bác sĩ y học cổ truyền
Thủ tục đề nghị cấp Chứng chỉ hành nghề y bác sĩ y học cổ truyền được thực hiện theo những nội dung sau:
1. Hồ sơ thực hiện thủ tục đề nghị cấp Chứng chỉ hành nghề bác sĩ y học cổ truyền
Hồ sơ thực hiện thủ tục đề nghị cấp Chứng chỉ hành nghề bác sĩ y học cổ truyền bao gồm các tài liệu sau:
(1) Đơn đề nghị cấp chứng chỉ hành nghề theo mẫu;
(2) Bản sao hợp lệ văn bằng chuyên môn phù hợp với phạm vi hoạt động chuyên môn đề nghị cấp chứng chỉ hành nghề, cụ thể đối với y học cổ truyền như sau:
- Văn bằng chuyên môn y;
- Giấy chứng nhận là lương y hoặc giấy chứng nhận người có bài thuốc gia truyền hoặc người có phương pháp chữa bệnh gia truyền do Bộ trưởng Bộ Y tế hoặc Giám đốc Sở Y tế cấp;
Trường hợp mất các văn bằng chuyên môn trên thì phải có giấy chứng nhận tốt nghiệp hoặc bản sao hợp lệ giấy chứng nhận thay thế bằng tốt nghiệp do cơ sở đào tạo nơi đã cấp văn bằng chuyên môn đó cấp;
(3) Giấy xác nhận quá trình thực hành theo mẫu trừ trường hợp là lương y, người có bài thuốc gia truyền hoặc người có phương pháp chữa bệnh gia truyền;
(4) Giấy chứng nhận đủ sức khỏe do cơ sở khám bệnh, chữa bệnh cấp;
(5) Phiếu lý lịch tư pháp;
(6) Sơ yếu lý lịch tự thuật theo mẫu có xác nhận của thủ trưởng đơn vị nơi công tác đối với người đề nghị cấp chứng chỉ hành nghề đang làm việc trong cơ sở y tế tại thời điểm đề nghị cấp chứng chỉ hành nghề hoặc sơ yếu lý lịch tự thuật có xác nhận của Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn nơi thường trú đối với những người xin cấp chứng chỉ hành nghề không làm việc cho cơ sở y tế nào tại thời điểm đề nghị cấp chứng chỉ hành nghề;
(7) Hai ảnh màu 04cm x 06cm được chụp trên nền trắng trong thời gian không quá 06 tháng, tính đến ngày nộp đơn.
2. Quy trình thực hiện thủ tục đề nghị cấp Chứng chỉ hành nghề bác sĩ y học cổ truyền
Thủ tục đề nghị cấp Chứng chỉ hành nghề bác sĩ y học cổ truyền được thực hiện theo các bước:
- Bước 1: Chuẩn bị 01 bộ hồ sơ;
- Bước 2: Nộp hồ sơ tại cơ quan có thẩm quyền;
- Bước 3: Cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận hồ sơ và thẩm định, yêu cầu chủ thể nộp đơn bổ sung, điều chỉnh (nếu có);
- Bước 4: Tiếp nhận kết quả.
Cơ quan thực hiện thủ tục: Bộ Y tế hoặc Sở Y tế tỉnh.
Người có thẩm quyền quyết định cấp Chứng chỉ hành nghề bác sĩ y học cổ truyền: Bộ trưởng Bộ Y tế hoặc Bộ trưởng Bộ Quốc phòng (trường hợp thuộc quyền quản lý của Bộ Quốc phòng) hoặc Giám đốc Sở Y tế tỉnh.
Thời hạn giải quyết và kết quả thủ tục: Trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày nhận được hồ sơ hợp lệ, Bộ trưởng Bộ Y tế, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng hoặc Giám đốc Sở Y tế tỉnh cấp Chứng chỉ hành nghề bác sĩ y học cổ truyền cho người có đề nghị, trường hợp cần xác minh đối với người được đào tạo ở nước ngoài hoặc có chứng chỉ hành nghề do cơ quan nước ngoài cấp thì thời hạn không quá 180 ngày. Nếu từ chối phải có văn bản kèm lý do từ chối cấp Chứng chỉ hành nghề.
IV. Một số câu hỏi thường gặp khi xin cấp chứng chỉ hành nghề bác sĩ y học cổ truyền
Xoay quanh vấn đề về Chứng chỉ hành nghề bác sĩ y học cổ truyền có một số thắc mắc được NPLaw giải đáp như sau:
1. Bác sĩ y học cổ truyền có được học và cấp chứng chỉ hành nghề phục hồi chức năng không?
Theo nội dung trong văn bản trả lời của Bộ Y tế về việc cấp chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh khác cho bác sĩ y học cổ truyền thì:
Đối với các trường hợp tốt nghiệp bác sĩ chuyên khoa Y học cổ truyền sau ngày 01/01/2012, các đối tượng này dù có chứng chỉ chuyên khoa khác cũng không được cấp phạm vi hoạt động theo chuyên khoa đó mà phải ghi theo phạm vi đã được quy định: Khám bệnh, chữa bệnh bằng Y học cổ truyền.
- Đối với các trường hợp tốt nghiệp bác sĩ chuyên khoa Y học cổ truyền trước ngày 01/01/2012 nếu đã có thời gian thực hành ít nhất 05 năm, trong đó có 03 năm thực hành khám bệnh, chữa bệnh chuyên khoa và thực hành liên tục chuyên khoa đó tại cơ sở y tế đến nay, đồng thời có giấy chứng nhận cập nhật kiến thức y khoa liên tục thì được xem xét, cấp chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh khác nếu đáp ứng được các điều kiện về lĩnh vực khám, chữa bệnh đó.
2. Bác sĩ y học cổ truyền có chứng chỉ định hướng phục hồi chức năng thì có được hoạt động chuyên môn về phục hồi chức năng hay không?
Theo quy định của pháp luật hiện hành, phạm vi hoạt động của bác sĩ y học cổ truyền chỉ bao gồm: khám bệnh, chữa bệnh bằng y học cổ truyền. Nghĩa là bác sĩ y học cổ truyền sẽ không được hành nghề khám bệnh, chữa bệnh khác như phục hồi chức năng.
Tuy nhiên, nếu có chứng chỉ định hướng phục hồi chức năng và muốn hoạt động trong chuyên khoa này, bác sĩ y học cổ truyền phải thực hiện đề nghị cấp điều chỉnh bổ sung chứng chỉ hành nghề thêm chuyên khoa khác với phạm vi hoạt động chuyên môn đã được cấp.
Chỉ trừ trường hợp đối với các kỹ thuật chuyên môn thuộc chuyên khoa khác chuyên khoa ghi trong chứng chỉ hành nghề mà đáp ứng điều kiện nêu trên thì không cần phải bổ sung thêm trong chứng chỉ hành nghề.
Theo đó, khi bác sĩ thực hiện cấp điều chỉnh chứng chỉ hành nghề được xem là cấp mới và thủ tục sẽ thực hiện theo quy định về cấp mới chứng chỉ.
3. Hành nghề y học cổ truyền mà không có chứng chỉ bị xử lý như thế nào?
Theo quy định về xử phạt vi phạm hành chính hiện hành, người thực hiện hành vi khám bệnh, chữa bệnh khi chưa được cấp chứng chỉ hành nghề sẽ bị phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 40.000.000 đồng.
Trường hợp việc khám, chữa bệnh này dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng như làm chết người, gây thương tật cho người bệnh,... thì người thực hiện hành vi còn bị truy cứu trách nhiệm hình sự với Tội vi phạm quy định về khám bệnh, chữa bệnh, sản xuất, pha chế, cấp phát, bán thuốc hoặc dịch vụ y tế khác. Mức phạt tù thấp nhất là 01 năm và cao nhất là 15 năm, ngoài ra còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
