Phòng khám nhi hoạt động không phép tiềm ẩn nhiều rủi ro đối với sức khỏe trẻ em và có thể bị xử lý nghiêm theo quy định pháp luật. Việc hiểu rõ xử phạt phòng khám nhi không phép giúp chủ cơ sở chủ động tuân thủ và hạn chế rủi ro pháp lý.
I. Thực trạng xử phạt phòng khám nhi không phép trong giai đoạn hiện nay
Phòng khám nhi chỉ được cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh khi được cấp giấy phép hoạt động theo quy định tại Điều 49 Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2023. Việc hoạt động không phép là hành vi bị pháp luật nghiêm cấm theo khoản 15 Điều 7 của Luật này.
Hiện nay, hành vi xử phạt phòng khám nhi không phép được thực hiện theo quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế. Tùy tính chất, mức độ vi phạm, cơ sở có thể bị phạt tiền, đình chỉ hoạt động và áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định.
Do đó, chủ phòng khám cần bảo đảm đầy đủ điều kiện về giấy phép hoạt động, người hành nghề và phạm vi chuyên môn trước khi cung cấp dịch vụ khám, chữa bệnh cho trẻ em.
II. Tìm hiểu về xử phạt phòng khám nhi không phép
Việc xử phạt phòng khám nhi không phép cần được xem xét dựa trên hành vi vi phạm, điều kiện hoạt động và trách nhiệm của cá nhân, tổ chức liên quan theo quy định pháp luật về khám bệnh, chữa bệnh.
1. Ý nghĩa và vai trò của các quy định pháp luật về việc xử phạt phòng khám nhi không phép là gì?
Các quy định về xử phạt phòng khám nhi không phép nhằm bảo đảm cơ sở khám bệnh, chữa bệnh đáp ứng điều kiện pháp lý, bảo vệ an toàn và quyền lợi của trẻ em, đồng thời nâng cao trách nhiệm của cơ sở và người hành nghề. Theo Điều 49 Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2023, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phải được cấp giấy phép hoạt động trước khi hoạt động.
Việc xử phạt còn góp phần ngăn chặn cơ sở hoạt động trái phép và răn đe các hành vi vi phạm. Cụ thể, điểm a khoản 6 Điều 39 Nghị định 90/2026/NĐ-CP quy định phạt từ 40 triệu đồng đến 50 triệu đồng đối với hành vi cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh mà không có giấy phép hoạt động.

Quy định xử phạt vừa bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật, vừa góp phần bảo vệ sức khỏe trẻ em và chất lượng hoạt động khám bệnh, chữa bệnh.
2. Thế nào là hành vi cấu thành lỗi dẫn đến việc xử phạt phòng khám nhi không phép theo pháp luật hiện hành?
Phòng khám nhi bị xử phạt khi cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh mà chưa được cấp giấy phép hoạt động. Đây là hành vi bị nghiêm cấm theo điểm a khoản 15 Điều 7 Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2023 và bị phạt từ 40 triệu đồng đến 50 triệu đồng theo điểm a khoản 6 Điều 39 Nghị định 90/2026/NĐ-CP.
Ngoài ra, hành vi hoạt động vượt quá phạm vi chuyên môn được cấp phép là vi phạm khác, không đồng nhất với trường hợp không có giấy phép hoạt động.
Căn cứ xử phạt chủ yếu là việc cơ sở thực tế cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh khi chưa có giấy phép hoạt động hoặc hoạt động không đúng phạm vi được cấp phép.
3. Sự khác biệt giữa phòng khám nhi không có giấy phép và phòng khám nhi hoạt động vượt quá phạm vi chuyên môn được cấp phép là gì?
Hai hành vi này khác nhau về bản chất:
|
Tiêu chí |
Không có giấy phép |
Vượt quá phạm vi được cấp phép |
|
Bản chất |
Cơ sở chưa được cấp giấy phép hoạt động nhưng đã khám, chữa bệnh |
Cơ sở đã có giấy phép nhưng thực hiện hoạt động ngoài phạm vi được phép |
|
Căn cứ xử lý |
Điểm a khoản 6 Điều 39 Nghị định 90/2026/NĐ-CP |
Tùy hành vi cụ thể, có thể bị xử lý theo quy định về phạm vi hoạt động chuyên môn |
|
Mức độ vi phạm |
Hoạt động khi chưa đủ điều kiện pháp lý để vận hành cơ sở |
Hoạt động có giấy phép nhưng thực hiện vượt phạm vi được cấp phép |
Đối với người hành nghề, hành vi khám, chữa bệnh không đúng phạm vi hành nghề hoặc phạm vi hoạt động được cho phép bị phạt từ 30 triệu đồng đến 40 triệu đồng theo điểm c khoản 7 Điều 38 Nghị định 90/2026/NĐ-CP.
Không có giấy phép là vi phạm về điều kiện hoạt động của cơ sở; vượt phạm vi là vi phạm về phạm vi chuyên môn được phép thực hiện.
4. Trách nhiệm pháp lý của người chịu trách nhiệm chuyên môn kỹ thuật khi phòng khám bị xử phạt phòng khám nhi không phép được quy định như thế nào?
Theo khoản 13 Điều 2 Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2023, người chịu trách nhiệm chuyên môn của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh là người đại diện theo pháp luật của cơ sở về toàn bộ hoạt động chuyên môn. Do đó, người này có trách nhiệm bảo đảm hoạt động khám bệnh, chữa bệnh tại phòng khám được thực hiện đúng quy định.
Tuy nhiên, việc phòng khám nhi hoạt động không có giấy phép không đồng nghĩa người chịu trách nhiệm chuyên môn đương nhiên bị xử phạt cá nhân. Theo điểm a khoản 6 Điều 39 Nghị định 90/2026/NĐ-CP, hành vi cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh không có giấy phép hoạt động bị phạt 40.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng đối với cơ sở; đồng thời cơ sở có thể bị đình chỉ hoạt động từ 12 tháng đến 24 tháng theo điểm c khoản 7 Điều 39.
Trường hợp người chịu trách nhiệm chuyên môn có hành vi vi phạm cụ thể, cá nhân này có thể bị áp dụng chế tài tương ứng. Đáng chú ý, điểm d khoản 7 Điều 39 quy định tước quyền sử dụng giấy phép hoặc chứng chỉ hành nghề của người chịu trách nhiệm chuyên môn từ 01 tháng đến 03 tháng nếu cơ sở sử dụng người hành nghề không có giấy phép, chứng chỉ hành nghề hoặc cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh không đúng phạm vi hoạt động chuyên môn.
Người chịu trách nhiệm chuyên môn kỹ thuật chịu trách nhiệm về toàn bộ hoạt động chuyên môn của phòng khám, nhưng không mặc nhiên bị xử phạt chỉ vì phòng khám nhi không có giấy phép. Trách nhiệm và chế tài đối với cá nhân phải được xác định dựa trên hành vi vi phạm cụ thể của người đó.
III. Các quy định pháp luật có liên quan đến xử phạt phòng khám nhi không phép
Pháp luật quy định cụ thể về thẩm quyền, trình tự xử phạt và biện pháp khắc phục hậu quả đối với phòng khám nhi hoạt động không phép, nhằm bảo đảm việc xử lý đúng quy định.
1. Cơ quan nào có thẩm quyền thanh tra, lập biên bản và ra quyết định xử phạt phòng khám nhi không phép?
Đối với hành vi phòng khám nhi cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh không có giấy phép hoạt động, thẩm quyền xử lý được xác định theo Nghị định 90/2026/NĐ-CP. Theo Điều 112, Chủ tịch UBND các cấp và người có thẩm quyền của cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành y tế có quyền lập biên bản, xử phạt và áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả theo thẩm quyền.
Cụ thể, Chủ tịch UBND cấp xã có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực khám bệnh, chữa bệnh với mức phạt tiền đến 50 triệu đồng theo điểm b khoản 1 Điều 103 Nghị định 90/2026/NĐ-CP. Trong khi đó, Chủ tịch UBND cấp tỉnh có thẩm quyền phạt tiền đến 100 triệu đồng đối với vi phạm trong lĩnh vực khám bệnh, chữa bệnh và áp dụng các hình thức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định tại khoản 2 Điều 103.

Về lập biên bản, khoản 1 và khoản 2 Điều 113 Nghị định 90/2026/NĐ-CP quy định người có thẩm quyền xử phạt và công chức, viên chức thuộc ngành y tế đang thi hành công vụ, nhiệm vụ có thẩm quyền lập biên bản trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ được giao.
Việc kiểm tra, lập biên bản và xử phạt phòng khám nhi không phép có thể thuộc UBND cấp có thẩm quyền và cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành y tế, tùy chức năng, nhiệm vụ và mức phạt áp dụng trong từng trường hợp.
2. Trình tự, thủ tục xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi mở phòng khám nhi không phép diễn ra như thế nào?
Trình tự xử phạt phòng khám nhi không phép được thực hiện theo quy định của Luật Xử lý vi phạm hành chính và pháp luật về khám bệnh, chữa bệnh, gồm các bước chính sau:
Bước 1: Phát hiện hành vi vi phạm
Cơ quan, người có thẩm quyền phát hiện phòng khám nhi cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh khi chưa có giấy phép hoạt động. Hành vi này bị phạt từ 40 triệu đồng đến 50 triệu đồng theo điểm a khoản 6 Điều 39 Nghị định 90/2026/NĐ-CP.
Bước 2: Lập biên bản vi phạm hành chính
Người có thẩm quyền đang thi hành công vụ phải kịp thời lập biên bản vi phạm hành chính theo khoản 1 Điều 58 Luật Xử lý vi phạm hành chính 2012 ( sửa đổi bởi Khoản 29 Điều 1 Luật Xử lý vi phạm hành chính sửa đổi 2020), được sửa đổi, bổ sung năm 2025. Biên bản phải ghi nhận đầy đủ thông tin về người vi phạm, thời gian, địa điểm, hành vi vi phạm và các nội dung liên quan.
Bước 3: Xác minh tình tiết vụ việc và giải trình
Trường hợp cần thiết, cơ quan có thẩm quyền tiến hành xác minh các tình tiết của vụ việc. Cá nhân, tổ chức vi phạm được thực hiện quyền giải trình trong trường hợp pháp luật quy định.
Bước 4: Ra quyết định xử pht
Người có thẩm quyền căn cứ biên bản, hồ sơ và kết quả xác minh để ban hành quyết định xử phạt. Theo Điều 66 Luật Xử lý vi phạm hành chính 2012, thời hạn thông thường là 07 ngày làm việc kể từ ngày lập biên bản; trường hợp phải chuyển hồ sơ, có giải trình hoặc cần xác minh thì thời hạn được xác định theo từng trường hợp.
Bước 5: Thi hành quyết định xử phạt
Phòng khám nhi phải chấp hành quyết định, bao gồm nộp tiền phạt và thực hiện các hình thức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả được áp dụng. Đối với hành vi cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh không có giấy phép hoạt động, Nghị định 90/2026/NĐ-CP còn quy định đình chỉ hoạt động của cơ sở từ 12 tháng đến 24 tháng.
Trình tự xử phạt phòng khám nhi không phép gồm phát hiện vi phạm, lập biên bản, xác minh và giải trình, ra quyết định xử phạt và thi hành quyết định theo quy định pháp luật.
3. Biện pháp khắc phục hậu quả bắt buộc phải thực hiện sau khi nhận quyết định xử phạt phòng khám nhi không phép gồm những gì?
Đối với hành vi hoạt động khám bệnh, chữa bệnh không có giấy phép, phòng khám phải chấm dứt hoạt động khám bệnh, chữa bệnh trái phép và chấp hành quyết định đình chỉ hoạt động từ 12 đến 24 tháng theo điểm a khoản 6 và điểm c khoản 7 Điều 39 Nghị định 90/2026/NĐ-CP.
Phòng khám phải chấm dứt hoạt động trái phép và thực hiện đầy đủ các nội dung được ghi trong quyết định xử phạt.
IV. Các thắc mắc thường gặp liên quan đến xử phạt phòng khám nhi không phép
Các thắc mắc thường gặp về xử phạt phòng khám nhi không phép giúp chủ cơ sở hiểu rõ hồ sơ, hành vi vi phạm, chế tài và hướng xử lý sau khi bị xử phạt.
1. Hồ sơ, tài liệu pháp lý nào cần chuẩn bị để chứng minh tính hợp pháp và giải trình khi bị nghi ngờ vi phạm nhằm tránh bị xử phạt phòng khám nhi không phép?
Để chứng minh tính hợp pháp và thực hiện giải trình, chủ phòng khám nên chuẩn bị các tài liệu như:
- Giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh của cơ sở;
- Giấy phép hành nghề của người chịu trách nhiệm chuyên môn và những người trực tiếp khám, chữa bệnh;
- Hồ sơ, tài liệu chứng minh cơ sở vật chất, thiết bị y tế và nhân sự đáp ứng điều kiện hoạt động;
- Tài liệu thể hiện phạm vi hoạt động chuyên môn được phép thực hiện;
- Hồ sơ bệnh án, sổ khám bệnh và các tài liệu chuyên môn có liên quan;
- Văn bản giải trình, chứng cứ và tài liệu liên quan để làm rõ hành vi bị cho là vi phạm.
Theo Điều 49 và Điều 50 Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2023, cơ sở phải có giấy phép hoạt động và giấy phép thể hiện phạm vi hoạt động chuyên môn được phép thực hiện.
Việc chuẩn bị đầy đủ giấy phép, hồ sơ chuyên môn và tài liệu chứng minh là cơ sở quan trọng để giải trình và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của phòng khám khi bị kiểm tra, xác minh.
2. Những hành vi bị nghiêm cấm nào trong hoạt động y tế tư nhân trực tiếp dẫn đến quyết định xử phạt phòng khám nhi không phép?
Theo Điều 7 Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2023, các hành vi có thể trực tiếp dẫn đến xử phạt phòng khám nhi gồm:
- Cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh khi không có giấy phép hoạt động;
- Hoạt động trong thời gian bị đình chỉ;
- Hoạt động không đúng phạm vi chuyên môn được cấp phép;
- Khám bệnh, chữa bệnh không đúng phạm vi hành nghề của người hành nghề;
- Thuê, mượn, cho thuê, cho mượn giấy phép hành nghề hoặc giấy phép hoạt động.

Đây là những hành vi bị nghiêm cấm theo khoản 4, khoản 15 và khoản 16 Điều 7 Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2023. Phòng khám nhi cần bảo đảm có giấy phép hoạt động, người hành nghề hợp pháp và hoạt động đúng phạm vi được cấp phép để tránh bị xử phạt.
3. Hành vi mượn, thuê chứng chỉ hành nghề của bác sĩ nhi khoa để vận hành cơ sở bị phát hiện và xử phạt phòng khám nhi không phép theo chế tài nào?
Hành vi thuê, mượn giấy phép hành nghề của bác sĩ nhi khoa để hành nghề là hành vi bị nghiêm cấm theo khoản 16 Điều 7 Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2023.
Theo điểm d khoản 7 Điều 38 Nghị định 90/2026/NĐ-CP, người thuê, mượn giấy phép hành nghề để hành nghề bị phạt tiền từ 30 triệu đồng đến 40 triệu đồng; đồng thời có thể bị tước quyền sử dụng giấy phép hành nghề từ 22 đến 24 tháng. Người cho thuê, cho mượn cũng chịu mức phạt tương tự theo điểm đ khoản 7 Điều 38.
Cả người thuê, mượn và người cho thuê, cho mượn giấy phép hành nghề đều có thể bị xử phạt; trường hợp có số lợi bất hợp pháp thì còn có thể bị buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp theo quy định.
4. Sau khi bị xử phạt phòng khám nhi không phép, cơ sở có thể tiếp tục nộp hồ sơ xin cấp phép hoạt động hợp pháp được không? Vì sao?
Có. Việc bị xử phạt do hoạt động không có giấy phép không đồng nghĩa với việc cơ sở bị cấm nộp hồ sơ xin cấp giấy phép hoạt động. Tuy nhiên, cơ sở phải chấm dứt hoạt động trái phép, chấp hành quyết định xử phạt và đáp ứng đầy đủ điều kiện cấp phép theo Điều 49 Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2023.
Trong thời gian bị đình chỉ hoạt động từ 12 đến 24 tháng theo điểm c khoản 7 Điều 39 Nghị định 90/2026/NĐ-CP, cơ sở không được tiếp tục cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh.
Sau khi bị xử phạt, cơ sở vẫn có thể thực hiện thủ tục xin cấp phép nếu đáp ứng đủ điều kiện; việc nộp hồ sơ không làm mất nghĩa vụ chấp hành hình thức xử phạt đã được áp dụng.
5. Khi nhận quyết định xử phạt phòng khám nhi không phép, chủ cơ sở có quyền khiếu nại hoặc khởi kiện hành chính không? Nếu có thì các bước thực hiện như thế nào?
Chủ cơ sở có quyền khiếu nại hoặc khởi kiện vụ án hành chính nếu cho rằng quyết định xử phạt trái pháp luật, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của mình. Quyền này được ghi nhận trong Điều 15 Luật Xử lý vi phạm hành chính 2012 và Điều 7 Luật Khiếu nại 2011. Các bước thực hiện:
Bước 1: Xem xét quyết định xử phạt
Kiểm tra căn cứ pháp lý, hành vi vi phạm, mức phạt và thẩm quyền ban hành quyết định.
Bước 2: Khiếu nại hoặc khởi kiện
Chủ cơ sở có thể khiếu nại lần đầu đến người đã ra quyết định xử phạt hoặc khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án. Thời hiệu khiếu nại là 90 ngày kể từ ngày nhận được quyết định.
Bước 3: Cung cấp chứng cứ, tài liệu
Chuẩn bị quyết định xử phạt, biên bản vi phạm và các tài liệu chứng minh việc xử phạt không đúng quy định.
Bước 4: Thực hiện kết quả giải quyết
Nếu không đồng ý với kết quả giải quyết khiếu nại lần đầu, chủ cơ sở có thể khiếu nại lần hai hoặc khởi kiện tại Tòa án theo quy định.
Chủ phòng khám có quyền khiếu nại hoặc khởi kiện quyết định xử phạt, nhưng việc khiếu nại không đương nhiên làm đình chỉ thi hành quyết định, trừ trường hợp được tạm đình chỉ theo quy định pháp luật.
V. Bạn đang tìm một chuyên gia pháp lý uy tín để hỗ trợ vấn đề liên quan đến xử phạt phòng khám nhi không phép?
Việc xử phạt phòng khám nhi không phép có thể kéo theo nhiều vấn đề pháp lý phức tạp. Nếu cần hỗ trợ, chủ cơ sở nên tìm đến luật sư hoặc đơn vị tư vấn pháp lý có kinh nghiệm trong lĩnh vực y tế để được đánh giá hồ sơ, tư vấn hướng giải trình và xử lý phù hợp.
Trên đây là các thông tin mang tính tham khảo, Quý khách hàng cần tư vấn chi tiết về trường hợp cụ thể, vui lòng liên hệ cho Hãng luật NPLaw để được tư vấn ngay.